Gaur ezin zara horra igo

Segurmania
Gaur ezin zara horra igo

Irudi honetan, lankide bat orgarekin agertzen da, eta, abiarazi aurretik, oreka mantentzeko zailtasunak dituela, zezelka hitz egiten duela eta modu nahasian erantzuten duela ohartu gara. Ez dakigu zer gertatzen zaion. Baliteke arrazoi mediko bat izatea, botika-efektu bat edo alkohola edo beste substantziaren bat kontsumitu izana. Agian, larrialdiko laguntza behar du. Jakin badakigu, egoera horretan, ez lukeela maniobra egiten hasi behar.

Irudi honetan, lankide bat orgarekin agertzen da, eta, abiarazi aurretik, oreka mantentzeko zailtasunak dituela, zezelka hitz egiten duela eta modu nahasian erantzuten duela ohartu gara.

Ez dakigu zer gertatzen zaion. Baliteke arrazoi mediko bat izatea, botika-efektu bat edo alkohola edo beste substantziaren bat kontsumitu izana. Agian, larrialdiko laguntza behar du.

Jakin badakigu, egoera horretan, ez lukeela maniobra egiten hasi behar.

Berehalako segurtasun-erabaki bat hartzeak ez du arduradunak diagnostiko bat egin behar duenik eskatzen. Egin behar duena da arriskuarekiko esposizioa eragoztea, pertsona babestea eta gertatzen ari dena baloratzeko aurreikusitako bidea aktibatzea.

Eta hor gai garrantzitsu bat agertzen da: bide hori aurreikusi al dugu?

Kontsumoaren eta adikzioen inguruan, enpresak leku berera eramaten duten bi muturren artean egon daitezke. Bata beste aldera begiratzea da, harik eta arazoa alde batera utzi ezin den arte. Bestea dena kontrolak eginez konpontzen dela sinestea da, eta, horiek egin ezin baditugu, ezer egin ezin dugula pentsatzea.

Pixkanaka gizartea eta langileak konbentzitzen ari gara jakin dezaten kontrolak ez direla zigortzeko edo inoren intimitatea inbaditzeko, ondo planteatuta, enpresari tresna bat eman nahi baitiote, gaitasun psiko-fisikoa ziurtatzeko betebeharra betetzeko eta, hala badagokio, pertsonei suspertzen laguntzeko. Hala ere, ezer ez egitearen eta kontrolak ezartzearen artean, prebentzio- eta antolaketa-lan handia dago, eta hori egin daiteke.

Arrisku handiko lanpostuetan, galdera operatiboa hau da: pertsona une horretan lan hori segurtasunez egiteko moduan dagoen. Makineria arriskutsua maneiatzeak, instalazio elektriko batean esku hartzeak, altueran lan egiteak edo espazio konfinatu batean sartzeak arreta, koordinazioa eta erantzuna ematea bezalako gaitasun jakin batzuk izatea eskatzen ditu.

Prestakuntza eta esperientzia izatea beharrezkoa da. Baita erabiltzeko moduan egotea ere.

INSSTek, hain zuzen ere, zeregin bat egiten hasi aurretik egiaztapen pertsonal hori planteatzen du, adikzioen aurrean laguntza eskatzea garrantzitsua dela gogoraraztearekin batera. Baina enpresak ideia hori funtzionatuko duen sistema bihurtu behar du, zurrumurruen, sinpatien edo lankide baten ausardiaren mende egon gabe.

Lehenik eta behin, zeregin kritikoak eta haien eskakizunak identifikatu beharko dira. Ondoren, aldi baterako bateraezintasun posible bat nola komunikatu, nork esku hartzen duen, esposiziotik norbait prebentzioz nola alderatzen den eta zer balorazio sanitario egin behar den erabaki behar da, horrekin diskriminazio- edo jazarpen-zalantzak saihestuta.

Protokoloak beha daitezkeen gertaeretan oinarritu behar du. «Bi aldiz galdu du oreka, eta ezin ditu jarraibideak jarraitu» esaldiak egoera bat deskribatzen du. Etiketa batek honela zabaltzen du: «Denek badakite zer gertatzen zaion», eta ez du arazoa konpontzen laguntzen.

Agintari batek segurua ez den eragiketa bat geldiarazi dezake. Ez dauka adikzio bat diagnostikatu beharrik edota historia kliniko bat kontatzeko eskatu beharrik.

Osasuna zaintzeak bere bermeak ditu. Laneko Arriskuen Prebentzioari buruzko Legearen 22. artikuluan, borondatezkotasuna ezartzen da arau gisa, tasatutako salbuespenekin eta langileen ordezkariek aurrez txostena eginda. Halaber, intimitatea eta konfidentzialtasuna errespetatzea eskatzen du. Enpresak beharrezko gaitasun eta neurrien inguruko prebentzio-ondorioak jasotzen ditu, datu klinikoetarako sarbide orokorrik gabe.

Kontrolak ezartzeko aukera ikusten bada, legezko egokitzapena, beharra eta proportzionaltasuna justifikatu beharko dira, osasun-bermeak definitu eta emaitzak berrestea eta berrikustea aurreikusi. Test isolatu batek ez luke zereginerako gaitasunaren balorazioa ordezkatu behar.

Era berean, maiz gertatzen den nahastea saihestea komeni da: kontsumoa, adikzioa eta eragiketa jakin baterako ezintasuna ez dira truka daitezkeen kontzeptuak. Diagnostiko batek ezin ditu muga guztiak ziurtzat jo; alterazio jakin batek jardutea eska dezake, adikziorik ez izan arren.

Berehalako helburua segurtasunez lan egitea da. Osasun-arazo posible batek, gainera, laguntza, jarraipena eta babesa behar ditu.

Horren barruan, medikamentuek izan ditzaketen ondorioak isilpean komunikatzea erraztu behar da, inori bere kabuz tratamendua uzteko eskatu gabe. Kontsumo arazotsuen aurrean, berriz, laguntza eskaini behar da eta zereginetara itzultzeko aukera planifikatu dagokion balorazioaren arabera.

Zailtasun baten berri emateak jendaurrean jartzea eta gaitzespenak bakarrik ekartzen baditu, egoera hori ezkutatzea bultzatuko dugu.

Hori dela-eta, erakundeak aurreikusi behar du, baita ere, lana egiteko egoera onean aurkitzen den pertsona hori nork eta nola ordezkatuko duen. Zeregin kritiko bat betetzeko ordezko aukerarik ez badago, inork sinesten ez duen «ongi nago» hori onartzeko presioa areagotuko da.

Protokolo egoki batek istripua gertatu aurretik jarduteko aukera ematen du, irizpide ezagunekin eta errespetuarekin.

«Gaur ezin zara horra igo» esatea beharrezko erabakia izan daiteke. Ondoren zer egingo dugun aurreikusita izateak prebentzio bihurtzen du.

 

Luis Blanco Urgoiti

AVEQ-KIMIKAko Idazkari Nagusia

Buletinera harpidetu