Ba al zenekien usaimenak ez duela inoiz atseden hartzen eta lagun nekaezina dela zure babesean?

Ba al zenekien | 17/12/2021
Ba al zenekien usaimenak ez duela inoiz atseden hartzen eta lagun nekaezina dela zure babesean?

Usaimena da arreta gutxiago eskaintzen diogun zentzumenetako bat da. Garrantzi gutxien duen zentzumentzat jotzen dugu. Hala ere, usaimena funtsezkoa da eta  babesten laguntzen gaituzte, arrisku anitzez prebenituz. Askok ez dute dagokion garrantzia ematen jakin, Covid-ekin galdu duten arte. Orduan, gure bizitzetan funtsezkoa dela egiaztatu ahal izan dute.

Usaimena da arreta gutxiago eskaintzen diogun zentzumenetako bat da. Garrantzi gutxien duen zentzumentzat jotzen dugu. Hala ere, usaimena funtsezkoa da eta  babesten laguntzen gaituzte, arrisku anitzez prebenituz. Askok ez dute dagokion garrantzia ematen jakin, Covid-ekin galdu duten arte. Orduan, gure bizitzetan funtsezkoa dela egiaztatu ahal izan dute.

Usaimenak sentsazioak eta uneak berriz bizitzera eramaten gaitu, baita pertsonak eta egoerak gogoratzera ere. Baina, babesari eta biriziraupenari dagokionez, bere zeregina oraindik garrantzitsuagoa da, usain desatseginak eta kaltegarriak atzemateko gaitasuna baitauka, besteak beste: gas toxikoak, arnas hartu ezin daitezkeen keak edo egoera txarrean dauden elikagaiak.

Horregatik, usaimenak arrisku desberdinetatik prebenitzen gaitu, esaterako: gas ihesa edo elikadura intoxikazioa eta horri esker arrisku horiei aurre hartu diezaiekegu eta horietatik garaiz ihes egin.  Animalia batek harrapakariaren usainari ihes egiten dion bezala, hura ez bada haizearen aurka gerturatzen.

Sudurraren bidez funtzionatzen duen zentzumen kimiko bat da. Horren bidez, lurrunkor izateko gaitasuna duten substantziak atzematen ditugu. Substantzia horiek sudur zuloetatik sartzen dira eta kimiohartzaileek usain horiek atzematen dituztenean, gure garunak erantzun bat sortzen du jasotako usainaren arabera: gutxiespena, alerta, gosea, erlaxazioa…

Horrez gain, usaimena dastamenarekin lankidetzan aritzen da elikagaien zaporeak atzematerakoan. Zaporea gure nerbio sistemak, dastamenaren eta usaimenaren bidez, jasotzen dituen zentzumen aferentzien konbinazioa da, elikagaiak mukiarekin edo txistuarekin harremanetan sartzen direnean. Horregatik, usaimena galdu zuten covid-ekin gaixotutako pertsona askok esaten zuten ez zutela elikagaien zaporea desberdintzen.

Ingurumenean dauden estimulu kimikoak hiru sistema desberdinenetatik atzeman daitezke: usaimen sistema, bomeronasala eta trigeminala. Usaimen sistemak aireak igorritako molekula usaintsuak jasotzen ditu. Bomeronasal sistemak gure espezieko kideek eragindako feromonak jasotzen ditu, ugalketa funtzioak betetzeko eta espeziea babesteko. Eta sistema trigeminala defentsarako sistema kimikoa da. Horrek giroan dauden narritagarrietatik alertan jartzen edo babesten gaitu, bizirik irauten lagunduz.

Orain, badakizu hau guztia eta gogoratu ez dagoela garrantzi gutxiko zentzumenik. Denak funtsezkoak dira bizirik mantentzeko eta babeseko.

Buletinera harpidetu

Web honek cookieak erabiltzen ditu. Hau da, webean sartzen zarenean informazioa pilatzen du, datuak aztertu eta hurrengoetan informazio garrantzitsua erakusteko. Irakurri cookie-politika Cookieak xehetasun gehiagorako edo konfigurazioa aldatzeko.

Cookieak konfiguratu

Zuk erabakiko duzu web honek zer cookie-mota erabiliko dituen. Aukera eginda, sakatu “cookieen konfigurazio gorde”.

FuntzionalaGure webak cookie funtzionalak erabiltzen ditu. Webak funtzionatzeko beharrezkoak dira.

AnalitikoaGure webak cookie analitikoak erabiltzen ditu weba aztertu eta optimizatu ahal izateko, haren erabilgarritasuna errazteko.

Sare sozialakGure webak sare sozialetako cookieak ezartzen ditu hirugarrenen edukiak (YouTube eta FaceBook, kasu) erakusteko. Cookie horiek datu pertsonalen jarraipena egin dezakete.

PublizitateaGure webak publizitate-cookieak ezartzen ditu zure intereseko iragarkiak erakusteko. Cookie horiek datu pertsonalen jarraipena egin dezakete.

Beste batzukGure webak beste zerbitzuetako cookieak ezartzen ditu (cookie analitikoez, sare sozialetako cookieez eta publizitate-cookieez gain).